Zapewniamy profesjonalną reprezentację przed trybunałem kościelnym

Unieważnienie małżeństwa kościelnego
Rozwód kościelny

Nie każde małżeństwo sakramentalne jest ważne w świetle prawa kanonicznego. Istnieją określone przesłanki, które mogą stanowić podstawę do unieważnienia małżeństwa kościelnegoTen skomplikowany proces, określany potocznie mianem „rozwodu kościelnego”, wymaga wnikliwej znajomości prawa kanonicznego oraz właściwego przygotowania materiału dowodowego.

W Kancelarii MRD MyWay & Partners oferujemy klientom kompleksowe wsparcie prawne w sprawach o unieważnienie ślubu kościelnego. Zapewniamy rzetelną analizę sprawy, profesjonalne doradztwo, przygotowanie skargi powodowej oraz reprezentację przed sądem kościelnym. Dzięki naszemu doświadczeniu przejdziesz przez cały proces w sposób sprawny, skuteczny i zgodny z wymogami prawa kanonicznego!

Unieważnienie ślubu kościelnego – krok po kroku

Stwierdzenie nieważności małżeństwa w Kościele Katolickim wymaga przeprowadzenia odrębnego procesu kanonicznego, którego przebieg zasadniczo różni się od postępowania rozwodowego w prawie cywilnym.

Krok 1. Wniesienie skargi powodowej i przyjęcie sprawy przez trybunał

Postępowanie rozpoczyna się od sporządzenia skargi powodowej (libellus), którą należy złożyć do właściwego sądu kościelnego – zazwyczaj trybunału diecezjalnego miejsca zawarcia małżeństwa lub zamieszkania jednej ze stron. Skarga musi zawierać podstawy prawne nieważności związku oraz opis okoliczności faktycznych tj. przebiegu małżeństwa. Wnioskodawca powinien wskazać świadków oraz dowody, które będą mogły zostać wykorzystane w dalszym postępowaniu. Po złożeniu skargi trybunał dokonuje jej weryfikacji i wydaje dekret o przyjęciu sprawy lub jej odrzuceniu.

Krok 2. Zawiązanie sporu i notyfikacja stron

Jeżeli skarga zostanie przyjęta, trybunał formalnie zawiązuje spór i określa tytuły prawne (capita nullitatis), czyli podstawy prawne nieważności małżeństwa, które będą przedmiotem postępowania. Strona przeciwna, czyli drugi małżonek, zostaje wówczas powiadomiona o wszczęciu sprawy i otrzymuje możliwość wniesienia własnego stanowiska – może przyjąć proces lub przedstawić argumenty za ważnością małżeństwa. Na tym etapie możliwe jest także wskazanie dodatkowych dowodów i świadków.

Krok 3. Postępowanie dowodowe i przesłuchania

Na kolejnym etapie trybunał przeprowadza postępowanie dowodowe, które obejmuje przesłuchania stron oraz świadków. Każda osoba powołana na świadka składa zeznania przed audytorem lub sędzią, a ich treść pozostaje objęta tajemnicą procesu. W sprawach dotyczących niezdolności psychicznej lub emocjonalnej jednej ze stron trybunał może powołać biegłych, np. psychologów lub psychiatrów, którzy sporządzają opinie na potrzeby sprawy. W trakcie tego etapu sąd analizuje również dokumenty, takie jak korespondencja stron, orzeczenia lekarskie czy inne materiały potwierdzające twierdzenia skarżącego.

Krok 4. Publikacja akt i stanowisko obrońcy węzła małżeńskiego

Po zgromadzeniu dowodów strony mają prawo do wglądu w akta sprawy i zgłoszenia ewentualnych zastrzeżeń lub uzupełnień. W procesie bierze również udział obrońca węzła małżeńskiego (defensor vinculi), który reprezentuje interes nierozerwalności małżeństwa i wskazuje argumenty przemawiające za jego ważnością. Jest to istotny element postępowania, ponieważ trybunał zobowiązany jest do obiektywnego rozpatrzenia wszystkich okoliczności, zarówno tych przemawiających za nieważnością, jak i tych potwierdzających ważność związku.

Krok 5. Wyrok i ewentualne odwołanie

Po przeanalizowaniu wszystkich zgromadzonych materiałów trybunał wydaje wyrok, w którym może potwierdzić nieważność małżeństwa lub uznać, że związek był zawarty ważnie. Jeśli strona nie zgadza się z orzeczeniem, może złożyć apelację do wyższego trybunału – najczęściej sądu metropolitalnego lub Trybunału Roty Rzymskiej. W przypadku pozytywnego wyroku obie strony mają prawo do zawarcia nowego małżeństwa w Kościele, o ile nie nałożono na nie klauzuli zakazującej ponownego ślubu bez specjalnej zgody ordynariusza.

Powody unieważnienia małżeństwa kościelnego

Wedle zapisów III Kodeksu prawa kanonicznego z 1983 roku przesłanki, kwalifikujące do ubiegania się o unieważnienie sakramentu małżeństwa, są następujące:

zawarcie małżeństwa przez osoby młodociane (przed ukończeniem 16. roku życia w przypadku mężczyzny i 14. roku życia w przypadku kobiety);
niemoc płciowa – brak zdolności do podjęcia stosunku płciowego;
przeszkoda węzła małżeńskiego – występuje w sytuacji, gdy choćby jeden z małżonków w momencie zawarcia sakramentu pozostawał już w związku małżeńskim z inną osobą;
odmienność wyznania religijnego – jeśli tylko jedno z małżonków w chwili zawarcia związku było nieochrzczone;
przyjęcie święceń lub ślubów przez jedno z małżonków w okresie poprzedzającym małżeństwo;
pokrewieństwo małżonków (w linii prostej w każdym przypadku, w linii bocznej do IV stopnia włącznie);
powinowactwo małżonków w linii prostej;
pokrewieństwo o charakterze prawnym (w linii prostej w każdym przypadku, w linii bocznej do II stopnia włącznie);
małżonkobójstwo – zabójstwo poprzedniego małżonka w celu przerwania węzła małżeńskiego i zawarcia związku z inną osobą;
uprowadzenie kobiety/mężczyzny w celu zawarcia związku małżeńskiego;
naruszenie obowiązujących norm przyzwoitości publicznej – zawarcie sakramentu małżeństwa z własnym dzieckiem, rodzicem partnera/partnerki.

Wady zgody małżeńskiej

Unieważnienie małżeństwa może również nastąpić wskutek stwierdzenia wad zgody małżeńskiej. Dotyczy to nieprawidłowości w akcie woli, leżącym u podstaw zawarcia związku przez kobietę i mężczyznę. Wady zgody małżeńskiej to:

brak dostatecznej wiedzy na temat znaczenia instytucji małżeństwa kościelnego, jak również związanych z tym praw i obowiązków małżeńskich;

niedojrzałość psychiczna lub zaburzenia psychiczne;

niezdolność do wypełniania obowiązków małżeńskich (spowodowana np. uzależnieniem);

zawarcie małżeństwa pod wpływem przymusu, groźby, podstępu;

zatajenie choroby psychicznej mogącej wpływać na stan świadomości i podjęcie decyzji o małżeństwie;

całkowita lub częściowa symulacja – podczas gdy symulacja całkowita oznacza fikcyjne zawarcie małżeństwa, częściowa symulacja może przejawiać się m.in. zatajeniem niechęci do posiadania dzieci.

Proces małżeński skrócony, czyli szybki rozwód kościelny

„Rozwód kościelny” to długotrwała, nierzadko wieloletnia procedura. W odpowiedzi na tę sytuację papież Franciszek w 2015 roku wprowadził reformę mającą na celu skrócenie procesu unieważnienia małżeństwa. Proces małżeński skrócony może zostać wszczęty w sytuacji braku jakichkolwiek wątpliwości wobec wystąpienia przeszkody zrywającej. Przebiega przed biskupem diecezjalnym, który występuje w roli sędziego i może zakończyć się w ciągu 45 dni, o ile istnieją oczywiste dowody nieważności, a obie strony wyrażają zgodę na przyspieszoną procedurę. Kluczowe znaczenie mają jednoznaczne przesłanki prawne, takie jak brak konsensusu małżeńskiego (np. niechęć do posiadania potomstwa, symulacja, przymus) lub niezdolność psychiczna do podjęcia istotnych obowiązków małżeńskich.

Prawidłowe sformułowanie skargi powodowej oraz zgromadzenie niepodważalnego materiału dowodowego (np. dokumentacji medycznej, świadectw świadków) jest niezbędne dla skutecznego przeprowadzenia postępowania. Warto więc skorzystać z pomocy wykwalifikowanego adwokata kościelnego, który precyzyjnie oceni szanse na zastosowanie trybu skróconego i poprowadzi sprawę zgodnie z normami prawa kanonicznego.

Dlaczego warto zdecydować się na pomoc adwokata kościelnego w procesie stwierdzania nieważności małżeństwa?

W procesie nieważności małżeństwa kluczowe znaczenie ma właściwa interpretacja norm prawa kanonicznego oraz przedstawienie przekonujących dowodów. Wprawdzie prawo kanonicznie nie nakłada obowiązku korzystania z usług adwokata kościelnego, jednak jego pomoc może okazać się kluczowa dla skutecznego i sprawnego przeprowadzenia procesu. Ekspert od prawa kanonicznego zwiększa szanse na pozytywne rozstrzygnięcie sprawy oraz pomaga uniknąć błędów formalnych, które mogłyby wydłużyć proces.

Z MRD MyWay & Partners skutecznie, bez stresu i zbędnych formalności przejdziesz przez proces unieważnienia małżeństwa w Kościele!

Przygotujemy w Twoim imieniu skuteczną skargę powodową i zwiększymy szanse na pozytywny wyrok w sprawie!

Co nas wyróżnia?

W czym możemy Ci pomóc?

Zakres usług naszej kancelarii:

wstępna analiza sprawy i ocena szans jej powodzenia – jako adwokaci z dużym doświadczeniem w prowadzeniu spraw o unieważnienie małżeństwa już na etapie pierwszej konsultacji, na podstawie dokumentów, relacji klienta oraz obowiązujących norm prawa kanonicznego oceniamy, czy istnieją przesłanki do wniesienia skargi powodowej o stwierdzenie nieważności małżeństwa;

przygotowanie skargi powodowej – w imieniu klienta redagujemy treść skargi, podając konkretne podstawy prawne wskazujące na nieważność małżeństwa oraz uzupełniając je o stosowne dowody;

pomoc w kompletacji materiału dowodowego – udzielamy klientom wsparcia w skompletowaniu dokumentacji medycznej, pozyskaniu zeznań świadków oraz opinii biegłych z zakresu psychologii czy prawa kanonicznego;

reprezentacja przed trybunałem kościelnym obejmująca merytoryczne przygotowanie klienta do składania zeznań oraz udział w przesłuchaniach stron i świadków;

odwołanie od wyroku – w przypadku niekorzystnego rozstrzygnięcia, składamy odwołanie do wyższych instancji sądu kościelnego.

Nie pozostawiaj sprawy przypadkowi

Daj sobie szansę na nowy początek i skontaktuj się z nami już dziś!